جزیره خارگ

روستای وردیج
روستای وردیج
۱۳۹۶-۱۰-۲۵
تالاب میقان
تالاب میقان
۱۳۹۶-۱۱-۱۴
 

خارگ، شهر مسکونی آن مرکز بخش خارگ از توابع شهرستان بوشهر است. شهر خارگ ۸٫۱۹۶ نفر جمعیت دارد. خارگ یا جزیره خارگ که گاهی خارک نوشته می‌شود يكي از مهم ترين جزاير موجود در خليج فارس است كه علي رغم وسعت كم، داراي اهميت فراواني از لحاظ تجاري، اقتصادي، نظامي و تاريخي است. طول تقريبي خارگ 8 كيلومتر و عرض آن 4 تا 5 كيلومتر است و مساحت اين جزيره كمتر از چهل كيلومتر مربع است. در 2 كيلومتري شمال اين جزيره، جزيره خارگو واقع شده كه از توابع جزيره ي خارگ محسوب مي شود. جلال آل احمد این جزیره را که در ۴۶ کیلومتری غرب بوشهر واقع شده است «دُرّ یتیم خلیج فارس» نامیده است، شهر مسکونی آن مرکز بخش خارگ از توابع شهرستان بوشهر است. شهر خارگ ۸٫۱۹۶ نفر جمعیت دارد.


ارتفاع جزیره از سطح دريا، در مركز آن 83 متر است و در امتداد طول اين جزيره تپه هاي فراواني در جهت شمال و جنوب به چشم مي خورد. يكي از ارتفاعات جزيره خارگ كوهي معروف به «تخت» ايت كه 76 متر از سطح دريا ارتفاع دارد. ارتفاعات مركزي، اين جزيره را به شكل يك كشتي بادباني در آورده و همين ارتفاعات در مقابل بادهاي تند شمالي قد علم كرده و سواحل جنوبي را جهت پهلو گرفتن كشتي ها آرام و مطلوب كرده است.

جزيره ي خارگ، به روايت يونان، «ايكاريا» خوانده شده و «بلين» مورخ رومي، در قرن اول پيش از ميلاد، آن را «آراكيا» و « استرابون» مورخ يوناني، از خارگ به نام «ايكاره» ياد كرده است. «رومن گيرشمن» در مورد وجه تسميه خارگ، معتقد است كه ميان لفظ خارگ با نام تاريخي «خاكس» و ميان لفظ خاركس و لفظ «خواسپس» كه نام تاريخي رود كرخه است، رابطه يي وجود دارد. سعيد نفيسي مي نويسد كه نام جزيره خارگ از كلمه خاراكنه گرفته شده و جزيره خارگ امروز جزو همين سرزمين خاراكنه بوده است.

خارگ قدمتي طولاني در درازاي تاريخ دارد و دارای حیات بوده است . در اين جزيره، از دورترين ايام به ويژه دوران تاريخي پيش از اسلام و دوران اسلامي، آثار تاريخي بسياري بر جاي مانده است.

گور معبد هاي پالميران:
گور معبدهای متعلق به قرن اول و دوم میلادی معاصر با اواخر سلسله اشکانی و اوایل شاهنشاهی ساسانی در جزیره خارک وجود دارند .این گورها در دامنه کوه خضر قرار دارند. این مقابر در دوره های بعدی مورد استفاده قرار گرفته اند و مخصوصا در دوره ای که جزیره تحت اشغال هلندیها بوده تغییراتی در آنها داده شده است. سبک معماری این قبرها بسیار شبیه معماری پارتی است. احتمالا این مقبره ها معبد نیز بوده اند و علاوه بر استفاده آیینی از آنها اجساد را نیز در تابوتهای چوبی درون این اتاقکها قرار میداده اند. می توان پیش بینی کرد،در هر گور معبد حدود ۴۲ جسد جای می‌گرفته که به صورت سه ردیفی روی تخته‌سنگ‌ها قرار می‌گرفتند.ساختار معماری گورمعبدها شبیه سردخانه امروزی است ، با این تفاوت که برای ساخت این گورمعبدها فقط از سنگ استفاده شده است.در ضلع شمال شرقی یکی از آرامگاهها نقش برجسته ای قرار دارد که شخصی را در حالت ایستاده نشان میدهد.

 کلیسا و صومعه نسطوری ها :

تعداد مقابر مسیحی که بر مدخل آن صلیبی ساده به شکل صلیب نسطوری‌ها حک کرده اند، نشان می‌دهد که در عصر ساسانیان (از قرن سوم تا هفتم) جماعت بزرگی از نسطوریان در خارک وجود داشته اند. نخستین مسیحیان ایران در حدود سال ۱۰۰ میلادی می‌زیستند. در قرن دوم، ایران شش- هفت اسقف نشین داشت و در قرن سوم مرکز مهم مسیحیان ایران، شهر ریو اردشیر در ۱۰کیلومتری بوشهر بود و در نتیجه با کشتی بیش از سه یا چهار ساعت با خارک فاصله نداشت. از آغاز قرن پنجم میلادی وضع مسیحیان ایران به تدریج تغییر کرد. پیش از پادشاهی بلاش خلیفه‌ی شهر نصیبین تحت نظر نیروهای مرزی بود، در دوره‌ی این پادشاه همین مقام کلیسای نسطوری به قسطنطینه فرستاده شد که به سلطنت رسیدن شاهنشاه را (۴۸۴) رسما ً اعلام دارد. طوفان دیرپایی که به ویژه در میان کلیساییان فرقه‌ی نسطوری این همه کشتار کرده بود فرو نشست. مؤمنان به مذهب جدید که در بین آنان حتی اشخاصی معتبر نیز دیده می‌شدند به زندگانی فارغ از وحشتی دست یافتند. محله‌ی کفار باید در قسمت شرقی جزیره بوده باشد. این قسمت از باد در امان و پوشیده از گیاه و نزدیک بنادر طبیعی بود که اینان را با مردم ساحل نشین مرتبط می‌ساخت. هنوز هم دهکده در همین قسمت است و در قرن هجدهم قلعه و بارو و محله ساکنین هلندی در همین‌جا بود. کسانی که جزیره را در آغاز این قرن دیده بودند هنوز هم می‌توانستند خرابه های این بنا را بنگردند. اما امروز حتی سنگ های شالوده آنها را نیز نمی‌توان یافت. در تمام ادوار گذشته خانه ها همین گونه خراب می‌شد زیرا این خانه ها بر صخره و از سنگ که مجدداً قابل استفاده است ساخته می‌شد. خانه های محله ای را تمام خراب می‌کردند تا جای دیگری باز بسازند. سرنوشت بناهایی که در قسمت غربی خارک ساخته بودند جز این بود. در این جا صخره عریان و بایر و خشک تشکیل نجدی را می‌دهد که آب کنده‌هایی از آن را بریده است و هیچ چیز بر آن نمی‌روید. در طول تقریبا ً‌ده کیلومتر پنج شش تک درخت تمامی نباتات این بخش از جزیره است. آنان که در اندیشه‌ی اقامت در اینجا بودند می‌بایست به خلاف ساکنان قسمت شرقی از دیگران دوری کنند، از برخورد با آنان برکنار بمانند و به مراقبت بپردازند. در حقیقت همین‌جا کشیشان نسطوری به بهای کوششی بسیار طولانی و رنجبار دِیری با کلیسایی زیبا بنا کردند. این بنا قبری با قطعات بزرگ سنگ تراشیده شده و صحن سه‌گانه ای دارد که به سبک معماری ساسانی قسمت میانی از جنبی‌ها بزرگ‌تر است. ستون‌های نیرومند که با سنگچین نر و ماده ساخته شده زوایای خارجی صحن را نگه می دارد. بلندی طاق‌هایی که سه قسمت صحن را می‌پوشاند محتملا ً می‌بایست در حدود شش هفت متر بوده باشد. از دهلیز به وسیله پلکان پنج پله ای به قسمت اصلی صحن می‌رسیدند. در منتهی الیه قسمت مقابل پلکانی چهار پله به محل همسرایان می‌رسیدند که مکانی مربع شکل و گنبدی بر فراز آن بوده و محراب مستطیل شکل نیز باید سقفی می‌داشته است. محل محراب در وسط جایگاه همسرایان به شکل دایره ای بود که در خاک گچی کنده بودند و هنوز تکه هایی از میز سنگی تیره‌رنگی در آن جا است.

آرامگاه امامزاده مير محمد حنفيه:

حضرت امام علی (علیه السلام) از زنی به نام خوله بنت جعفر بن قیس بن مسلم بن عبدالله بن ثعلبه بن یربوع بن ثعلبه بن دئل بن حنفیه بن لجیم بن صعب بن علی بن بکر بن وائل صاحب فرزندی به نام محمد شد و چون مادرش از قبیله حنفیه بود معروف به محمد حنفیه شد. بقعه میرمحمد همواره مورد احترام عموم مسلمین اعم از شیعه و سنی حتی دریانوردان خارجی به خصوص سیاحان هندی و پاکستان بوده است که حتی مایحتاج بقعه را از جهات مختلف برآورده می کردند. مردم بر اين باورند که اين بقعه مدفن محمد حنفىه فرزند حضرت اميرالمؤمنين (علیه السلام) است. کتيبه‌اى بدين مضمون در آن وجود دارد: «هذه المشهد اميرالمؤمنين محمدبن اميرالمؤمنين علي». بنابر اعتقادي، ميرمحمد حنفيه فرزند حضرت علي (علیه السلام) بر اثر ظلم و ستمي كه بني اميه و بني مروان به خاندان بني هاشم روا داشتند، ايشان از مدينه مهاجرت كرده و در راه بصره در خارك اقامت گزيد و به دليل مسموميت فوت كرده است. بعضی اصالت این بنا و انتساب آن به محمد حنفیه فرزند علی را رد می کنند. گروهی مقبره او را در مکه برخی در مدینه و بعضی دیگر در قبرستان بقیع می دانند.

گور دلمن: يكي ديگر از آثار مهم تاريخي موجود در جزيره ي خارگ ، دو تخته سنگ بزرگ بر فراز كوهستان جزيره است كه به صورت ضربي بر روي هم قرار دارند. «گير شمن» معتقد است كه اين اثر يك نمونه از گورهاي دلمن بوده و متعلق به هزاره ي يكم پيش از ميلاد مسيح در حدود سه هزار سال پيش است. اهالي خارگ اين اثر را «خواهران» ناميده و معتقد اند كه اين دو سنگ در واقع دو خواهر بوده اند كه جهت دوري از اجنبي ها، از خداوند خواستند آن ها را به صورت سنگ درآورد.

سنگ‌نبشته هخامنشی: سنگ‌نبشته هخامنشی در جزیره خارگ در سال 1386 در پی احداث جاده‌ای در جزیره خارگ کشف شده‌است که به خط میخی ایران باستان و با طول و عرض تقریبی یک متر است که بر روی سنگی مرجانی نوشته شده‌ است، طبق تاریخ‌گذاری این کتیبه، قدمت آن به 2400 سال پیش و زمان هخامنشیان باز می‌گردد. این کتیبه بر سطح بالایی و رو به آسمان صخره،است؛ بدون تراش یا صیقل‌کاری و یا قاب‌بندی سطح حامل آن نویسنده شده است،هر چند که نگارش کتیبه بر کف زمین عجیب به نظر می‌رسد، اما این تصمیم ظاهراً به دلیل کمبود مفرط صخره‌های سنگی سخت در منطقه است، جزیره خارک از صخره‌هایی مرجانی تشکیل شده که تنها لایه‌ای نازک از سطح بالایی آن سختی مناسبی دارد و لایه‌های زیرین و برش عمودی آن، دارای ترکیبی از بقایای مرجان‌ها و دیگر جانداران دریایی با شن و ماسه است که امکان ایجاد سطحی هموار برای کتیبه‌نویسی بر روی آنها بدست نمی‌آید.

جبیر های جزیره خارگ: جـِبیر (Gazella bennettii) یکی از انواع آهوی بومی شبه‌قاره هند و ایران است. در گذشته این حیوان یکی از انواع غزال گرمسیری (Gazella dorcas) پنداشته می‌شد اما مطالعات ژنتیکی جدید جدایی این دو جانور را مشخص کرده‌است. این حیوان در کشورهای هندوستان، پاکستان، افغانستان و ایران دیده شده‌است و بیشتر در مناطق بیابانی و گرم زندگی می‌کند. جزیره خارگ با حمایت سازمان محیط زیست و شرکتهای نفتی در منطقه شرایط مناسبی برای زندگی جبیر ها فراهم نموده اند و این حیوانات زیبا در آرامش کامل در حال زندگی در منطقه هستند.

چگونه به خارگ سفر کنیم:
برای سفر به خارگ دو راه در پیش دارید یکی شناور وگذر از دل خیلج فارس و دیگری هم پرواز هوایی به فرودگاه خارگ. شناور بوشهر به خارگ : بر حسب بومی یا غیر بومی بودن نرخ بلیط فرق داره ، بهای بلیط مخصوص افراد بومی 10000تومان و بلیط مخصوص افراد غیر بومی 20000تومان می باشد .

زمان حرک هم از جزیره " ساعت 7 صبح " و برگشت شناور ساعت 13 هستش ، در روز جمعه ساعت حرکت شناور از خارگ ، ساعت 12 ظهر. مدت زمان سفر یک ساعت و چهل و پنج دقیقه میشه . فقط این نکته رو در نظر داشته باشید که زمان حرکت به علت شرایط آب و هوایی احتمال تغییر داره، بنابر این حتما قبل خرید بلیط زمان حرکت و برگشت رو چک کنید. یه شناور دیگه هم وجود داره که از خارگ به گناوه میره و بلعکس زمان حرکت شناور از جزیره خارگ "ساعت 8 صبح" و بازگشت آن از بندر گناوه هم ساعت 13هستش .نرخ تهیه بلیط این شناور برای همه یکسان ، بهای بلیط 15000 تومان. مدت زمان این سفر هم یک ساعت و بنابر این از لحاظ زمانی به نفع مسافر ها هستش.

سفر هوایی به جزیره هم وجود داره، پروازها از شهر های تهران، اصفهان، شیراز، اهواز، آبادان، گچساران، بوشهر، بهرگان و عسلویه وجود داره که قیمت بلیط از 120000 هزار تومان تا 190000 هزار تومان متفاوت.

 
نقشه مکان مورد نظر
 

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *