غار کتله خور

سنگ نگاره های 40هزار ساله تیمره
سنگ نگاره های ۴۰هزار ساله تیمره
۱۳۹۷-۰۳-۲۸
محور ساسانی ایران ثبت جهانی شد
محور ساسانی ایران ثبت جهانی شد
۱۳۹۷-۰۴-۰۹
 

غار خشکی با سنی حدود 120 میلیون سال که دوران ژوراسیک را در بر میگیرد.
در بعضی از مناطق غربی ایران به کوه‌های کم ارتفاع کتله می‌گویند و احتمالا وجه تسمیه غار نیز به همین علت باشد که غار در یکی از این کوه‌ها قرارگرفته است و خورشید از پشت آن طلوع می‌کند و به جای «کتله خورشید» به آن «کتله خور» گویند.
غار کتله خور حوالی سال 1300 کشف شد و در سال 1330 به ثبت ملی رسیده است.
غار کتله خور از نظر قدمت تقریبا همسن غار علیصدر همدان است، البته از دو جهت با هم تفاوت دارند. یکی اینکه غار علیصدر همدان غاری است کاملا آبی، اما غار کتله خور زنجان غاری است تقریبا خشک.
دوم اینکه آهک‌های غار کتله خور نسبت به آهک‌های غار علیصدر بسیار خالص‌تر است که عاملی برای زیباتر شدن غار است، چراکه خالص بودن آهک‌ها موجب شفافیت آن‌ها و در نتیجه عبور نور از قندیل‌ها می‌شود.
دهانه غار در ارتفاع ۱۷۰۰ متری از سطح دریا قرار دارد و اختلاف ارتفاع آن با ارتفاع چشمه‌ای که آب‌های فرورو حاصل از ریزش جوی غار را خارج می‌کند و به رود شور می‌ریزد، ۵۰ متر است.
ورودی غار یک دهلیز ۴۰۰۰ متری با سقفی کوتاه و فاقد غار سنگ و چند دهلیز فرعی است. پس از دهلیز فرعی یک دالان وسیع ۹۵۰ متری با سربالایی‌هایی به ارتفاع ۲ متر و گودال‌های خشک قرار دارد که با دوشاخه ۵۰ متری ادامه پیدا می‌کند و پس از عبور از یک سربالایی به تالار وسیعی پوشیده از چکنده و چکیده و ستون می‌رسد.
در حال حاضر این غار به سه بخش فرهنگی، تفریحی و ورزشی تقسیم شده است؛ بخش ورزشی آن تنها مورد استفاده غارنوردان و صخره‌نوردان قرار می‌گیرد، حدود ۴ کیلومتر است که البته هنوز انتهای آن کشف نشده است.
بخش تفریحی غار نیز که جهت بازدید عموم مورد استفاده قرار می‌گیرد، حدود ۲ کیلومتر مسیر مستقیم است که گفته می‌شود این مسیر تنها یک‌سوم کل غار است
بخش فرهنگی غار نیز در بخش جنوبی آن قرار دارد، قسمت اصلی آن دالانی است طبیعی که جهت برگزاری مراسم مختلف مورد استفاده قرار می‌گیرد، البته این دالان هیچ گونه راه خروجی به بیرون نداشته و راه خروجی آن به‌صورت مصنوعی کنده شده، اما خود دالان کاملا طبیعی بوده است.
غار کتله خور از سه طبقه تشکیل‌شده و دارای تونل‌های فرعی و استلاکتیت‌ها و استلاکمیت‌ها و ستون‌های بسیار در گذرگاه‌های اصلی است و قندیل‌های مخروطی آویزان از سقف‌ها در اثر داشتن ناخالصی‌ها، رنگ‌های متنوع به خود گرفته‌اند و آن‌ها که ترکیبات به همراه نداشته و یا کمتر دارند به‌صورت بلورهای شیشه‌ای بسیار شفاف مشاهده می‌شوند.
غار کتله خور، غاری است آهکی که در برخی نقاط آن گل رس و خاک‌های حاوی اکسید آهن قابل‌مشاهده است. غار کتله خور و غار علی‌صدر از دو جهت باهم تفاوت دارند. یکی اینکه غار علی صدر همدان غاری است کاملا آبی، اما غار کتله خور زنجان غاری است تقریبا خشک. دوم اینکه آهک‌های غار کتله خور نسبت به آهک‌های غار علی‌صدر بسیار خالص‌تر است که این خود عاملی است جهت زیباتر شدن غار، چراکه خالص بودن آهک‌ها موجب شفافیت آن‌ها و درنتیجه عبور نور از قندیل‌ها می‌شود.
 

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *